فناوری پوشیدنی (Wearable Technology) - قسمت اول

فناوری پوشیدنی چیست؟

فناوری پوشیدنی شامل هر دستگاهی می‌شود که برای پوشیده‌شدن توسط کاربران طراحی شده‌است و بازه بسیار بزرگی را شامل می­‌شود از جمله: جواهرات، لوازم جانبی، دستگاه­‌های پزشکی، لباس و یا قسمت‌­هایی از آن. اصطلاح "دستگاه‌­های پوشیدنی محاسبه­‌گر" اشاره به توانایی برقراری ارتباط و پردازش دارد، ولی در واقع هر کدام از این دستگاه‌های پوشیدنی پیچیدگی‌­های خاص خود را دارند.
از پیچیده‌ترین نمونه‌های این فناوری می‌توان به سمعک‌های هوش‌مصنوعی، عینک‌های گوگل، هولولنز مایکروسافت و دستگاه‌های شبیه‌سازی یا هولوگرافی تحت عنوان هدست‌های واقعیت‌مجازی اشاره کرد. نمونه‌های دیگری نیز تحت عنوان فناوری پوشیدنی وجود دارند که از پیچیدگی کمتری برخوردارند. برای مثال یکسری پوست‌های مصنوعی برای بیماران وجود دارند که در آن‌ها سنسورهای مخصوصی برای کنترل علائم حیاتی بیماران و بررسی وضعیت سلامت آن‌ها تعبیه شده که می­‌توانند این اطلاعات را بصورت بی‌­سیم مخابره کند. 

نقطه شروع:
نقطه آغاز واژه فناوری پوشیدنی برمی‌گردد به قرن سیزدهم وقتی که برای اولین بار عینک اختراع شد. در قرن پانزدهم ساعت‌های مچی اختراع شدند. ولی به طور کلی از سال 1960 فناوری‌های پوشیدنی مدرن به بازار معرفی شدند.
در ادامه تغییرات این فناوری را از سال 1960 به بعد بررسی می‌کنیم:

1960: در سال 1961 ادوارد ثورب و کلود شانون یک کامپیوتر کوچک با 4 کلید ساختند که می‌شد در کفش تعبیه و یا دور کمر بسته شود. این کامپیوتر برای کمک به تقلب کردن قماربازان در بازی‌های رولتی در کازینوها ساخته شده‌بود و می‌توانست محل فرود گوی را حدس بزند.

1970: در این دهه فناوری پوشیدنی از محبوبیت خاصی برخوردار شد. اولین ساعت‌ مچی ماشین‌حسابی در سال 1975 به بازار ارائه شد و خیلی سریع به یک مد تبدیل گردید و بسیاری از افراد مشهور از آن استفاده می‌کردند. بقیه شرکت‌ها نیز به تولید این ساعت‌ها روی آوردند، مانند Casio که در دهه 80 ساعت‌های بسیار مرغوبی را به بازار ارائه کرد.

1980: شرکت سونی در سال 1979 واکمن(Walkman) را به بازار عرضه کرد و به محبوب‌ترین دستگاه پوشیدنی دهه 80 تبدیل شد. همچنین صنعت بهداشت و درمان نیز در این دهه با ارائه اولین سمعک دیجیتال به تکنولوژی دستگاه‌های پوشیدنی ورود کرد.

1990: استیو مان یک محقق کانادایی بود که در سال 1994 وب‌کم بی‌سیم پوشیدنی را اختراع کرد. این وب‌کم راه را برای رشد فناوری اینترنت اشیاء در آینده هموار کرد. نمایشگاه‌های لباس هوشمند و کنفرانس‌های فناوری پوشیدنی در صدر محبوب‌ترین موضوعات دهه 90 بودند.

2000: این دهه شاهد یک انقلاب در صنعت فناوری پوشیدنی بوده‌است و نقطه آغاز آن نیز هدست‌های بلوتوثی ست. مانند Fitbits و کیت‌های ورزشی Nike plus iPod.

2010: این دوره نقطه اوج فناوری‌های پوشیدنی بود. عینک‌های هوشمند گوگل در سال 2013 و بعد از آن Apple Watch در سال 2015 و Oculus Rift Headset در سال 2016 رونمایی شدند.

2020: صنعت بازی‌های ویدیوئی شروع به فعالیت در بستر هدست‌های واقعیت‌افزوده و واقعیت‌مجازی و بعد از آن طراحان لباس به سرعت شروع به ساخت لباس‌های هوشمند برای این عرصه کردند.

نحوه عملکرد فناوری پوشیدنی:
فناوری‌های پوشیدنی جدید بسیار کاربردی هستند و طیف وسیعی از کاربردهای مختلف را پوشش می‌دهند.
برخی از مهم‌ترین موارد استفاده آن‌ها عبارتند از: ساعت‌های هوشمند، ردیاب‌های تناسب اندام مانند بندهایFitbit Charge، هدست‌های واقعیت مجازی، جواهرات هوشمند، هدست‌های بلوتوثی و عینک‌های هوشمند با قابلیت اتصال به اینترنت. به طور کلی فناوری‌های پوشیدنی بسته به نوع دسته‌بندی آن‌ها کارایی‌های مختلفی دارند مانند: حوزه سلامت، تناسب اندام، سرگرمی و .... .
عملکرد فناوری‌های پوشیدنی از ترکیب میکروپردازشگرها، باتری‌ها و برقراری ارتباط در بستر اینترنت اتفاق می‌افتد، در نتیجه می‌توان اطلاعات جمع‌آوری ‌شده را با دستگاه‌های دیگر مانند گوشی‌های هوشمند و لپتاپ‌ها اشتراک­‌گذاری و همگام‌­سازی کرد.
فناوری‌های پوشیدنی به کمک سنسورهای تعبیه شده در آن‌ها، حرکات بدن، شناسایی و ارائه فاکتورهای بیومتریک، مسافت طی‌شده از طریق لوکیشن و ... را می‌توانند به شما ارائه دهند. برای مثال ساعت‌های هوشمند، که رایج‌ترین نوع فناوری پوشیدنی هستند، به راحتی از طریق یک بند قابل بسته‌شدن به دور مچ ­دست افراد هستند و می‌توانند فعالیت‌های فیزیکی و علائم حیاتی فرد را در طول روز بررسی کرده و نمایش دهند.
در حالی که بیشتر فناوری‌های پوشیدنی به بدن و یا به لباس متصل هستند، برخی دیگر از آن‌ها وجود دارند که بدون هیچگونه تماس بدنی با فرد کار خود را انجام می‌دهند، مانند گوشی‌های هوشمند، کامپیوترها و برچسب‌های هوشمند.
نوع دیگری نیز از فناوری‌های پوشیدنی وجود دارند که از طریق سنسورهای هوشمند، از راه دور فاکتورهایی مانند شتاب‌سنجی و میزان تغییرات سرعت را از طریق دنبال کردن حرکات و جابه‌جایی ارائه می‌دهند. همچنین نوع پزشکی این سنسورها نیز وجود دارد که علائمی همچون ضربان قلب و میزان گلوکز خون را بررسی کرده و نمایش می‌دهد.
مهم‌ترین مشخصه میان تمامی فناوری‌های پوشیدنی نمایش لحظه‌ای داده‌های جمع‌آوری‌شده‌ است.

فناوری پوشیدنی در صنعت:
مردم روز به روز با تکنولوژی‌ پوشیدنی بیشتر آشنا می‌شوند و به صورت روزمره در جاهای مختلف از جمله سرکار، مهمانی و .... از آن‌ها استفاده می‌کنند. شرکت‌ها باید از این پتانسیل استفاده کرده و با هماهنگ‌سازی این دستگاه‌ها تحت شبکه خود به صورتی که به عملکرد کارگران و کارمندان آسیبی وارد نشود از آن‌ها بهره ببرند.
برخی شرکت‌ها هستند که فعالیتشان در زمینه هماهنگ‌سازی دستگاه‌های پوشیدنی کارگران و کارمندان یک شرکت با شبکه شرکتشان است.

برای مطالعه ادامه این مطلب کلیک کنید